Historie van Stof en Aarde

Hieronder vindt u de evolutie van Stof en Aarde van ethisch initatief naar eenmanszaak, naar cvba, naar cvba met sociaal oogmerk, naar stichting.  
Er wordt gewoon ieder jaar een kort stukje bijgeschreven.

Conceptie en geboorte
De conceptie van Stof en Aarde heeft een moeilijk te fixeren datum.
Wanneer precies slaat een vonk over? Op welk moment versmelten ideeën, beschouwingen en inspiratie op dat plekje vruchtbare bodem?
De `geboorte' daarentegen, met inschrijving in het handelsregister vond plaats op 1 april 1993.
Vanuit een soort bohémien-bestaan van afwisselend studeren, stempelen, jobben, ondernemen, nietsdoen en vooral reizen, ontwikkelde ik na de komst van onze dochter (Maria, 21 mei 1992), een soort fysieke en materiële stabiliteit.
Ik had reeds wat textielachtergrond en toen ik toevallig te weten kwam dat men in Turkije biologisch katoen was beginnen telen, startte ik meteen Stof en Aarde op, met als ondertitel 'ecologisch woon- en leeftextiel'.
Het plan was om met biokatoen te groothandelen; t.t.z. biokatoenen stoffen, kledij en ondergoed te verkopen aan winkels en organisaties.
Stof en Aarde zou me de kans bieden om mijn leven, mijn gezin en mijn werk op dezelfde plaats te beleven èn een inkomen te verwerven zonder dat daar mensen, dieren, planten noch de aarde zelf schade van ondervonden.

Van kleine groothandel naar grote kleinhandel...
Als gulzige vegetariër van de gezonde bio-keuken, was ik overtuigd dat iedereen op biokatoen zat te wachten....
Na twee maanden en evenveel klanten, besloten we maar zelf een winkel op te starten!
'We', zijn mijn levensgezel Lieven Dermaut en mezelf, Christine Moreel.
De groothandel ontwikkelde zich ondertussen heel traag en de winkel al niet veel sneller, maar na een jaar schrokken we al niet meer zo erg als de winkelbel rinkelde!
We importeerden textiel en stoffen in biokatoen en andere onbehandelde textielgrondstoffen en we hadden ook een eigen heel bescheiden produktie van voornamelijk bedtextiel.
Lieven ontwierp prachtige originele prints voor o.a. dekbedovertrekken.
Ik gaf geregeld voordrachten en schreef teksten om het bestaan en vooral het belang van biologisch geteelde katoen bekend te maken.
Terwijl ik dan toch een publiek had, liet ik geen enkele gelegenheid voorbij gaan om ons aller consumptiegedrag op alle mogelijke manieren in vraag te stellen.
Ondertussen brachten we onze dochter Maria groot.
De klanten begonnen uit alle hoeken van het land te komen.
Sabine, mijn zus kwam bij ons werken en nadien nog anderen.
We breidden de winkel uit en nog eens uit en toen dat niet meer kon, vonden we een nieuwe locatie.

... en van grote kleinhandel opnieuw naar kleine groothandel
We ontwikkelden vanuit de eenmanszaak een c.v.b.a., met een niet-alledaags, officieel in het staatsblad verschenen, `doel en bestaansrecht'.
Het was 1998. Stof en Aarde: 'ethisch, ecologisch, solidair' werd onze nieuwe ondertitel.
Heel gauw waren we niet langer gewenst op onze nieuwe locatie en in minder tijd dan we gekomen waren, waren we alweer weg. Ethisch, ecologisch en solidair leven en werken kan merkwaardige consequenties hebben!
Helemaal terug naar af was dit niet, maar het was ook niet veraf van af!
We hadden heel hard gewerkt, gezwoegd zelfs, en we hadden geen zin noch middelen meer om opnieuw een andere locatie te zoeken, in te richten en er de winkel in onder te brengen.
We moesten helaas onze medewerkster bedanken en we kwamen met ons hebben en houden terug naar onze oude locatie, waar alles begonnen was en waar we ook wonen.
Ook ons prille Ghana-project (West-Africa), o.a. om katoenboeren te groeperen en hen te helpen integreren in de aldaar bestaande GOAN-organisatie voor biologische teelt van groenten en fruit, moesten we in de ijskast stoppen.
We zouden van de nood een deugd maken en de groothandel uitbouwen.
We hadden nog een goede reden daarvoor : het was ecologisch niet verantwoord dat mensen zoveel afstand moesten afleggen om aan biotextiel te geraken.

Nooit nog buiten de waard rekenen
Vanaf midden 1999 tot halfweg 2000 werd het een gedwongen sabbatjaar, maar na alle voorbije drukte en emoties kregen we de tijd om weer op adem te komen en ook en vooral de rust om Stof en Aarde vanop een afstand te bekijken.
Hoe kon het dat een bedrijf dat ontstaan was uit zoveel positieve intentie, een bedrijf dat enkel winst genereert uit ecologisch en economisch verantwoorde handelingen, deze winst bovendien enkel weer investeert in haar eigen maatschappelijke doelstellingen, zo'n duw krijgt dat het haar bijna fataal wordt?
Dit was de vraag.
De antwoorden drongen zich op, enerzijds onder de vorm van de waardevolle persoonlijke levenslessen die ik uit die situatie had kunnen trekken, anderzijds begreep ik dat het Stof en Aarde zelf was die haar eigen weg wou uitbouwen.
In dat jaar kreeg Stof en Aarde een geheel eigen uitgesproken identiteit.
Terugblikkend op haar toen 6-jarige levensloop ontdekten we dat Stof en Aarde haar eigen gang ging, en dat onze levens haar volgden!
Tot dan toe had ik als ondernemer gedacht dat ik Stof en Aarde creëerde, vorm en richting gaf, tot zover was dat ook zo, maar nu had ik ontdekt dat ik nog enkel tijd en de ruimte moest vrijmaken voor Stof en Aarde; het creëren, vormen en richting geven deed ze vanuit haar eigen energie!

1999, voor we van eeuw veranderen...
... krijgt Stof en Aarde een nieuw embleem (datgene dat je aankijkt!).
Haar ondertitel wordt 'onderneming in dienst van de aarde'. Gedeponeerd merk!
Deze ondertitel is weliswaar niet gering qua 'doelstelling', maar het geven van die titel was een soort autoriteit of zelfbeschikking toekennen aan de energie die Stof en Aarde vormt en voortdrijft.

2000, een nieuwe eeuw en een nieuwe morgen
Recover, herstel en verrijking op alle terreinen.
Ook de draad van het Ghana-project kan opnieuw worden opgenomen.

2001, elk zijn taak
Stof en Aarde draait mooi rond.
Sabine en Kitty nemen het commerciële deel voor hun rekening.
Er komen voortdurend klanten vanzelf bij, een enkele keer valt er een weg.
Er is altijd meer dan genoeg werk, maar ook nooit teveel, wat hen de mogelijkheid biedt hun juiste taak binnen Stof en Aarde te ontdekken, te ontwikkelen of te optimaliseren.
Ikzelf krijg de tijd om de maatschappelijke functie van Stof en Aarde te ondersteunen en zichtbaar te maken.
Samen blijven we alert dat Stof en Aarde haar eigen gang kan gaan!

2002, Ruby zorgt voor kerst- en nieuwjaarswensen
Stof en Aarde wordt een kweekvijver voor nieuwe medewerkers!
Sabine krijgt als nieuwjaarsgeschenk een baby, Ruby (3 januari 2002), en komt voortaan haar taak binnen Stof en Aarde vervullen met Ruby op haar borst, Ruby aan haar borst, Ruby op haar rug, Ruby in de hangmat....
Naarmate Ruby groeit, wordt het voor Sabine steeds moeilijker om haar aandacht en haar energie te verdelen tussen Ruby en Stof en Aarde.
Na lang beraad, besluit ze om full-time huisvrouw te worden en haar taak binnen Stof en Aarde op te geven.
Zelf ben ik ondertussen volledig opgeslorpt vanwege het ruime draagvlak van Stof en Aarde: het helpen bewustworden van mensen, het richtinggeven en begeleiden van mensen en hun initiatieven, het Ghana-project..... Ik heb noch de zin noch de energie om iemand aan te werven en op te leiden die Sabine's taak kan overnemen.
Op het einde van 2002 sturen we samen met onze kerst- en nieuwjaarswensen het bericht `de wereld' in, dat we iemand zoeken die het commerciële deel van Stof en Aarde wil overnemen.

2003, een mens mag al eens veranderen van gedacht.
We krijgen allerhande reacties op bovenvermeld bericht: er dienen zich verscheidene kandidaten en mogelijkheden aan.
Op de valreep verandert Sabine van koers en besluit om een pand te zoeken, waar ze zowel haar kind en haar gezin als Stof en Aarde kan in onderbrengen. Wonen en werken binnen gehoorafstand lijkt haar de ideale oplossing om alle aspecten van zichzelf te kunnen uitleven op een manier die haar voldoening schenkt.
Amper 2 weken na haar beslissing vindt zij het pand dat ze voor ogen had!
1april 2003. Stof en Aarde is nu 10 jaar oud! Of jong!
Met het vooruitzicht op een nieuw onderkomen en met vernieuwde energie - we noemen het onze `tweede adem'- starten we vertrouwensvol aan een nieuw decennium `ondernemen in dienst van de aarde'.
Mahmoud, een Ghanese moslim die in Brussel leeft, komt bij de raad van bestuur van de c.v.b.a., maar treedt er om persoonlijke (Ghanese) redenen na enkele maanden weer uit.
Alex en Uduru, 2 Ghanezen die in Ghana leven, krijgen elk enkele Stof en Aarde-aandelen.
Momenteel zijn dit eerder symbolische akties, dan dat ze enig direct effect op Stof en Aarde zouden kunnen hebben. Hopelijk gaan de symbolen voorop op een steviger Ghana-link, die de uitwerking van het project aldaar verder mogelijk maakt.
Nieuwe uitdagingen en/of hindernissen liggen ongetwijfeld op de loer; er bestaat immers nog geen handleiding `Hoe ondernemen in dienst van de aarde?'.
Maar ze is in de maak!

2004, het jaar van de website!
Iedereen die een website heeft, weet dat er handenvol tijd in kruipt en dat de site nooit àf is... Gelukkig zijn we dat al gewoon met Stof en Aarde zelf!
Via de website komt het maatschappelijke deel van Stof en Aarde meer in de kijker te staan: de voordrachten en cursusreeksen worden heel erg gewaardeerd.  
Meer en meer mensen willen eens een afspraak maken voor een gesprek:  over zichzelf, over hun relatie, hun kinderen, hun plannen en projecten...
Op ons briefpapier en in al onze documentatie willen we duidelijk zijn voor wat we staan :

Stof en Aarde, onderneming in dienst van de aarde, is een dynamisch en proefondervindelijk sociaal-economisch project, dat zich ontwikkelt in verbondenheid met het geheel*, en dat mens en samenleving inspireert tot geestelijke groei.
Stof en Aarde haalt haar financiële middelen uit de verkoop van ecologisch en sociaal verantwoorde kledij.
Stof en Aarde is hiermee een trefpunt voor mens, milieu en economie: waarden als solidariteit, verantwoordelijkheidszin, gezondheid, zelfontplooiing en bewustwording, ontmoeten elkaar op het terrein van de consumptie, reclame, kunst, onderwijs, concurrentie, arbeid en winst.
*het geheel = alles wat er is

We doen hard ons best; toch moeten we naar het einde van het jaar toe vaststellen dat het Ghana-project nogal op de achtergrond beland is: geld, tijd en energie worden onophoudelijk opgeëist door het Stof en Aarde-gebeuren hier te lande!

2005, een jaar van verandering ...
Veel mensen zijn ons na de gedwongen stopzetting van de kleinhandel in 1999, blijven contacteren met de vraag of en wanneer we weer `winkel' zouden houden. Einde maart besluiten we om voortaan op vrijdag ons magazijn open te stellen voor de particuliere klant.

Met ingang van 1 oktober krijgt Stof en Aarde officiëel het statuut van c.v.b.a. met sociaal oogmerk. Het statuut houdt o.a. in dat Stof en Aarde zijn maatschappelijke doelen prioritair mag stellen aan zijn commerciële doelstellingen: dit is nooit anders geweest, maar dit wettelijk geregeld zien, ervaren we als een bevestiging van onze inzet en motivatie. Bovendien zal dit aangepaste wettelijke statuut in de toekomst- nadat het wat meer bekendheid heeft verworven- de consument en bestuurders van organisaties en andere bedrijven toelaten, Stof en Aarde beter en vlugger te duiden (een commercieel bedrijf met de doelstellingen van een vzw!).
In November wordt de `winkeldag' op vrijdag uitgebreid met de zaterdag.
Dat Stof en Aarde nu op vrijdagnamiddag en op zaterdag open is voor de particuliere klant, brengt intern een heuse verschuiving te weeg.
Onze rust- en sluitingsdag wordt nu de maandag. Maar Kitty, die getrouwd is met een vrachtwagenchauffeur die ze maar op zaterdag en zondag ziet, heeft geen boodschap aan een rustdag op maandag en verlaat ons.
Tranen vloeien.
Annemie, een enthousiaste veertigster met groene wortels, neemt het van haar over.

2006, we duwen verder aan de kar
Het bio en fairtrade verhaal krijgt veel aandacht in de media.
Onze producenten bieden hele mooie, interessante en creatieve collecties aan.
Meer dan ooit denken veel mensen eraan om initiatief te nemen en `iets' met bio en fairtrade textiel te beginnen; een winkel, een webshop, beursverkoop, huisverkoop, een eigen produktielijn... In eerste instantie komen ze allemaal bij Stof en Aarde terecht, die immers terecht geboekstaafd staat als de pionier van het bio en fairtrade textiel. De filosofie en ethiek die erbij komt spreekt veel mensen aan en met sommigen kunnen we op een prettige manier in zee gaan.
Anderen willen handel en opbrengst en winst en nog eens winst en hebben geen boodschap aan `gedoe' als holistisch ondernemen.
Een economie die klòpt - en wel op àlle vlak- heeft haar consequenties en voorwaarden; bovendien ook een pak do's en dont's en is aldus als praktische toepassing niet altijd makkelijk verkoopbaar.
Toch kunnen we iedereen - wat hun motieven ook zijn- een stukje verder helpen.
Het jaar lijkt voorbij te schieten als een flits...

2007: wat een jaar!
Er is véél gebeurd in 2007, maar alles verbleekt bij het feit dat Stof en Aarde diep in het najaar plots in de gelegenheid wordt gesteld om haar commerciële activiteit stop te zetten.
Antoon Janssens treedt op de voorgrond; hij richt een nieuw bedrijf op, “Ecolena” en zal er vanaf 1 januari 2008 de volledige handel in bio en fairtrade textiel in onderbrengen.  Sabine gaat in dienst bij Ecolena.
De motivatie van Antoon : hij ziet een waardevol commercieel potentieel in Stof en Aarde, maar vindt dat we er niet uithalen wat er in zit, vooral nu bio en fairtrade kledij in de lift zit.  De media hebben er de mond van vol, zegt hij, maar helaas zijn er te weinig plaatsen waar je het kan vinden.
Antoon heeft gelijk in wat hij beweert: het commerciële deel van Stof en Aarde is nu eenmaal nooit prioritair geweest.
De motivatie van Sabine en ik om Stof en Aarde die stap te laten zetten is 2-ledig:
1) Nu we de kans krijgen om de commerciële activiteit - mits er verder ethisch wordt mee omgegaan- zich optimaal te laten ontwikkelen, zou het bijna misdadig zijn om die kans niet te benutten, willen we een maximaal aantal boeren en de arbeiders in het zuiden, aan degelijk voedsel, vers water en scholing helpen.
2) Ik krijg hierdoor de ruimte om het overblijvende niet-commerciële deel van Stof en Aarde ten volle te beleven en uit te werken.
Inspireren, motiveren, advies geven, mensen en projecten begeleiden, schrijven en spreken, ook soms eens zwijgen....daar voel ik me voor geboren.
Of het nu bij ons is of in Ghana!

2008
Stof en Aarde wordt omgevormd naar een stichting.
Een stichting ter bevordering van de liefde.
Ik ontdek de talrijke zaadjes die de afgelopen 15 jaar bewust en onbewust werden gezaaid en die nu de basis vormen voor de stichting: het is een verzameling geworden van kiempjes, bloeiende planten en bomen...
De evolutie naar de stichting voelt dan ook heel organisch aan, eigenlijk alsof er geen andere weg was.
Geen buy and sell meer: Stof en Aarde kan volledig legitiem geven wat het te bieden heeft aan ieder en alles die kan en wil ontvangen.